Rookschade

Het risico op schoorsteenbrand terugdringen

Een open haard. De een kiest ervoor vanwege de gezelligheid. Voor de ander is het een manier om te kunnen besparen op de gasrekening. Eén ding is echter in beide gevallen noodzakelijk: het voorkomen van brand in de schoorsteen.

Schoorsteenbrand is een veelvoorkomende oorzaak van brandschade aan een woning. Voorkom dat je zelf slachtoffer wordt van schoorsteenbrand door ten minste de volgende punten goed in het oog te houden:

  • Zorg voor een goede constructie van je schoorsteen. Kwaliteit is hierbij belangrijker dan de prijs. Wees tevens kritisch op de materiaalkeuze in de constructie.
  • Kies je voor een ‘prefab’ rookkanaal in plaats van een traditionele schoorsteen? Wees dan zeer kritisch op de brandveiligheid van het product. Kies altijd voor een door TNO goedgekeurde, roestvrijstalen rookkanaal met brandwerende omkokering.
  • Zorg voor een ‘schone’ verbranding. Voorkom het gebruik van hout en/of andere vormen van brandstof van onvoldoende kwaliteit.
  • Laat de schoorsteen periodiek goed vegen. Wanneer je enkel gedurende de koude seizoenen stookt, laat dan minimaal eenmaal per jaar de schoorsteen vegen. De schoorsteen moet echter twee keer per jaar geveegd worden als je ook ’s zomers stookt.

Voorkom woningbrand door het gebruik van een open haard

Behalve schoorsteenbrand kan het gebruik van een open haard ook in het algemeen voor woningbrand zorgen. Voorkom schade door de volgende zaken in acht te nemen:

  • De stookplaats moet opgebouwd zijn uit vuurvaste materialen
  • In een straal van minimaal 60 centimeter rondom het stookgat mag er zich alleen onbrandbaar materiaal bevinden.
  • Brandbare meubels en andere objecten moeten op voldoende afstand van de stookplaats geplaatst worden.
  • Kies je ervoor om een sierbalk op de haard aan te brengen? Let er dan op dat deze sierbalk niet direct in contact komt met het boezemijzer. Het boezemijzer wordt gedurende het stoken erg warm. Bij direct contact met de sierbalk zou deze uit kunnen drogen en vlam kunnen vatten.
  • Zorg voor de aanwezigheid van een vonkengordijn en/of haardscherm om de haard mee af te kunnen schermen
  • Zorg voor een spouw van ten minste 50 mm, indien de achterwand van het stookgat aan de scheidingswand met een andere woning grenst en deze zonder spouw is uitgevoerd.

Voorkom bij het gebruik van een open haard schade als gevolg van aanslag

Bij het gebruik van een open haarden en houtkachels bestaat het risico op aanslag van roet en condens. Om dergelijke schade te voorkomen kunnen de volgende maatregelen genomen worden:

  • Zorg ervoor dat de doorsnede van het rookkanaal groot genoeg is. Hoe groot deze doorsnede minimaal moet zijn hangt onder meer af van de grootte van de boezem van de open haard.
  • Wanneer er te vaak achter elkaar gestookt wordt neemt ook het risico op aanslag toe.
  • Gebruik alleen brandstof van goede kwaliteit. Dit zorgt voor een ‘schone’ verbranding waardoor de kans op aanslag kleiner wordt.
  • Zorg ervoor dat gedurende het stoken, de temperatuur zo constant mogelijk blijft. Dit hangt onder meer samen met een constant verloop van de verbranding.
  • Voorkom dat de doorgang van het rookkanaal geblokkeerd raakt door vernauwing. Goed en regelmatig onderhoud is hiervoor essentieel.
  • Zorg ervoor dat er niet te veel grote bochten (‘verslepingen’) in de constructie voor de rookafvoer worden aangebracht. Dit kan een goede vlotte afvoer van de rook namelijk hinderen.
  • Gebruik de open haard nooit als barbecue. Hierbij onstaan namelijk vette dampen. Dit vuil hecht zich aan de wand van het rookkanaal. Deze vette aanslag vormt een zeer brandbare laag.
  • Bij de verbranding van hout neemt het risico op aanslag toe wanneer de verbrandingsruimte afgesloten wordt. Dit komt met name voor bij houtkachels. Doordat het vuur moet branden in een afgesloten ruimte, wordt het getemperd. De gassen die hierbij ontstaat koelen vervolgens af waardoor er een dauwpuntsverlaging ontstaat in het rookkanaal. Dit kan condensvorming tot gevolg hebben. De kans op aanslag en daarmee ook op schoorsteenbrand neemt hierdoor aanzienlijk toe.
  • Een rookkanaal moet de kans krijgen om langzaam op te warmen. Dit voorkomt de vorming van aanslag doordat warme rook zich door het koude kanaal begeeft.

Overige tips voor goed en veilig gebruik van een houtkachel of open haard

Afgezien van de bovengenoemde maatregelen zijn er nog enkele andere tips voor goed en veilig gebruik van de open haard en/of houtkachel. Ze lijken misschien vanzelfsprekend maar zijn evengoed erg belangrijk bij het voorkomen van schade

  • Laat de haard of houtkachel nooit branden wanneer er geen toezicht aanwezig is.
  • Verzeker jezelf ervan dat de regelklep geheel geopend is gedurende het stoken.
  • Een stookruimte moet geheel droog zijn. Heb je dus net een nieuwe haard laten metselen, dan dien je ten minste 3 weken te wachten alvorens je voor de eerste keer gaat stoken. Begin tevens niet direct met een groot vuur.
  • Bij het aansteken van de haard mag je nooit gebruik maken van aanmaakblokjes, kranten of ander papier. Gebruik alleen de speciale aanmaakhoutjes.
  • Voorkom een laaiend vuur en dus temperatuurschommelingen. Een rustig vuur zal ook een rustig temperatuurverloop hebben.
  • Voorkom een tekort aan zuurstof in de ruimte waar het vuur brand. Zorg dus altijd voor voldoende luchttoevoer wanneer de haard of houtkachel gebruikt wordt.
  • Wanneer je kiest voor hout als brandstof, kies dan voor hout van goede kwaliteit. Berken, beuken en eiken zijn zeer geschikte houtsoorten voor gebruik in een haard of houtkachel.
  • Het gebruik van afvalhout als brandstof kan zeer gevaarlijk zijn. Denk hierbij aan geteerd, geverfd of geïmpregneerd hout. Ook spaanplaat is ongeschikt voor gebruik als brandstof in de haard of houtkachel. Naast een verhoogde roetafzetting kunnen er ook schadelijke dampen vrijkomen.
  • Pas op met het gebruik van hout waarin zich veel hars bevindt. Verbranding van harsrijk hout levert meer aanslag op in het rookkanaal.
  • Gebruik nooit plastic of andere kunststoffen als brandstof in de haard of houtkachtel. Hierbij kunnen zeer schadelijke stoffen vrijkomen.
  • Kies je voor gasblokken (het zogenaamde ‘imitatiehout’) als brandstof? Let er dan op dat het product beschikt over een Giveg keurmerk. Kies in geen geval voor de zogenaamde ‘langbrandende vlampakketten’: Deze bevatten vaak teer- en harsproducten welke voor veel aanslag in het rookkanaal zorgen.
  • Gebruik nooit bedrukt papier als brandstof in je haard of houtkachel. Bij de verbranding hiervan komt veel roet vrij wat zich afzet in het rookkanaal.
  • Wil je gebruik maken van kolen voor het stoken van vuur? Doe dit dan alleen wanneer je haard of kachel hier specifiek op berekend is. Maak hierbij tevens gebruik van een kolenkorf.